Het spel der tronen

Gegevens

Gepubliceerd op donderdag 04 september 2008 17:33

Wie ooit Risk heeft gespeeld kent het vast wel. Jij valt een gebied van je tegenstander aan met 14 legers, dat hij met maar 1 leger verdedigt. 13 keer gooien met de dobbelstenen later, heb je nog maar 1 leger over en moet je de strijd opgeven. Dit is wat ik altijd al tegen had op alle spellen met dobbelstenen. Risk, Monopoly, Mens erger je niet, allemaal. Die dobbelsteen is een factor waar je geen enkele invloed op uit kan oefenen en al helemaal niet op kan anticiperen. Gelukkig is er naast de boeken ook een bordspel. Een strategisch spel, zonder dobbelstenen.

Het spel der tronen is een bordspel dat mooi is vorm gegeven en mooi uitgewerkt. Het is ontwikkeld door Fantasy Flight Games en in Nederland uitgegeven door PS Games. Wie de boeken kent zal het alleen daarom al kunnen waarderen. Maar je koopt natuurlijk geen bordspel om naar te kijken, of in de kast op te bergen als een soort schat. Je wilt het ook spelen. Meestal zijn spellen die op een succesvol concept zijn gebaseerd een slap aftreksel. Is dat ook hier het geval?

Geen slap aftreksel
Gelukkig kan van dit spel gezegd worden dat het zeker geen slap aftreksel is. Het spel zelf leunt natuurlijk wel tegen de boekenserie aan, maar is desondanks toch heel goed uitgewerkt. Je speelt met minimaal 3 en maximaal 5 spelers. Iedere speler speelt één van de vijf grote adelijke huizen, zoals we die uit de boeken kennen.

De 5 huizen
De 5 huizen in die spel zijn
* Huis Stark (wit)
* Huis Grauwvreugd (zwart)
* Huis Lannister (rood)
* Huis Tyrel (groen)
* Huis Baratheon (geel)

Ieder huis begint vanuit een positie zoals die ook in de boeken staan vermeld. Zo begint Huis Stark, uiteraard, in Winterfell en de Lannisters in Lannispoort (en de rots van Casterling, die daarbij hoort). Huis Baratheon begint echter niet in Stormeinde, maar in Drakensteen. Hieruit kunnen we dus concluderen van de Baratheon speler de rol van heer Stannis speelt. Wat op zich natuurlijk helemaal niet onlogisch is.

Het spel
Het doel van het spel is het veroveren van steden en burchten. Een stad levert 1 punt op, een burcht 2 punten. De eerste speler die 10 punten heeft wint. Verder is het spel onderverdeeld in ronden. Als na de tiende ronde nog steeds niemand 10 punten heeft, dan wint degene die op dat moment de meeste punten heeft.

Het bord
Op het bord vinden we de bekende wereld Westeros. Deze wereld is onderverdeeld in de bekende gebieden, zoals Koningslanding, Dorne, de Vingers en natuurlijk Winterfell. Ieder gebied levert wel iets op. Zo kan er een stad of een burcht staan, wat punten en legers(!!) oplevert. Ook kunnen er kronen op staan, wat meer invloed geeft. En er kunnen tonnetjes op staan, wat weer goed is voor de bevoorrading (en de grotere legers, die daar uit voorkomen...) Verder vind je er de 3 invloedsgebieden en de bevoorradings gebieden.

Bevoorrading
Het is belangrijk om gebieden te hebben met bevoorradings tonnetjes. Hoe meer van die gebieden je hebt, hoe hoger je in het bevoorradings gebied komt te staan. En hoe hoger je in het bevoorradingsgebied staat, hoe groter je legers kunnen zijn. En aangezien het hier om vechten gaat kunnen je legers nooit groot genoeg zijn.

Invloeds gebieden
Er zijn in dit spel 3 invloeds gebieden, die bepaalde voordelen hebben. Elke speler die op de eerste plek van een invloedsgebied staat, krijgt een speciaal voorwerp. Zo is er de IJzeren troon. De speler die de IJzeren troon heeft, mag bepaalde beslissingen maken. Bij een gelijke stand, mag de IJzeren troon bijvoorbeeld beslissen wie wint. Verder bepaald de volgorde van de IJzeren troon de beurt volgorde. En het als eerste of als laatste aan de beurt zijn, maakt een groot verschil.

Dan is er de het invloedsgebied van de baandermannen. Wie hier op 1 staat, krijgt het zwaard van Valyrisch staal. Deze mag in gevecht gebruikt worden en kan beslissend zijn in de strijd.

Tenslotte is er het hof van de koning. De speler die hier op 1 staat, krijgt de raaf. Hiermee heeft deze speler de mogelijkheid om een bevel te veranderen, nadat die bekend zijn gemaakt. Verder zijn hier aan elke plek een aantal sterren toegekend. Deze sterren staan voor het aantal speciale bevelen (gekenmerkt met een sterretje). Hoe hoger je op het invloeds gebied van het hof van de koning staat, hoe meer sterretjes. En hoe meer sterretjes je hebt, hoe meer bevelen je kunt geven. Daar komt bij dat de speciale bevelen vaak een bonus geven. Denk aan een aanval +1.

Spelverloop
Zoals ik eerder al schreef, is het spel onderverdeeld in ronden en worden er maximaal 10 ronden gespeeld. Iedere spelronde in weer opgedeeld in 3 stukken.

* De speelkaarten
* Het plannen
* Het uitvoeren van aanvallen

Het eerste gedeelte is een gedeelte waar je geen invloed op hebt. Dit is dus toch weer een onvoorspelbaar "dobbel-gedeelte". Alleen op deze manier is er (naar mijn mening) prima mee te leven. Onder andere omdat de kaarten alle spelers aangaan. Er zijn 3 stapels kaarten. Van elke stapel wordt de bovenste omgedraaid en de opdracht uitgevoerd. Dit is iets wat alle spelers aangaat. Het kan gaan om het aanpassen van de bevoorrading, het rekruteren van nieuwe legers of een aanval van de wildlingen.

Het tweede gedeelte is het gedeelte om te plannen. De spelers kunnen kunnen bevelen-fiches omgekeerd op het bord plaatsen. Daarmee geven ze opdrachten aan de betreffende legers. Er zijn verschillende soorten bevelen. Denk aan aanvallen, verdedigen, of het geven van ondersteuning aan andere legers.

Bij het derde gedeelte worden de bevelen fiches omgedraaid en uitgevoerd.

Anticiperen
Het leuke aan deze manier van spelen, is dat het erg belangrijk is om je tegenstanders goed in te schatten. Het is bijvoorbeeld mogelijk om het met speler-B op een akkoortje te gooien en samen speler-C uit de weg te ruimen. Later kun je speler-B een mes in de rug steken door een complot te smeden met speler-D en zo speler-B uit de weg te ruimen. Andersom kan dit natuurlijk ook. Je moet dus goed opletten waar de belangen van elke speler liggen.

Macht
Een ander belangrijk aspect van het spel is macht. Dit wordt tot uitdrukking gebracht door middel van machts-fiches. Deze fiches verzamel je door gebieden met kroontjes te bezetten. Hoe meer kroontjes, hoe meer macht. De machts-fiches worden onder andere gebruikt om een plek op de 3 invloeds gebieden te bemachtigen. Dit gaat door middel van bieden. Iedere speler bied een aantal fiches in een gesloten vuist. De spelers laten tegelijk hun bod zien. Het hoogste bod komt op nummer 1 van een invloedsgebied te staan, en zo verder. Bij een gelijke stand beslist de IJzeren troon.

Legers
Er zijn 3 soorten eenheden in het spel, die samen je legers vormen. Krijgsvolk, ruiterij en vloten. De vloten kunnen naast aanvallen ook gebruikt worden om troepen te verplaatsen. Dit is iets waar je terdege rekening mee moet houden. Troepen kunnen op deze manier over grote afstanden verplaatst worden en zo een bedreiging vormen waar je die niet had verwacht. Krijsvolk en ruiterij werken vrijwel hetzelfde. Alleen is een ruiterij dubbel zo sterk als een krijgsvolk.

Huiskaarten
Iedere speler heeft ook een aantal huiskaarten. Op deze kaarten staan bekende personages uit de boeken afgebeeld. Denk aan Eddard Stark, Jaime Lannister of Loras Tyrel. Deze kaarten worden ingezet bij de gevechten en geven een bonus aan de aanvals- of verdedigingskracht. Daarnaast zij ze bepalend voor wat er gebeurd met de troepen van de verliezende speler.

Conclusie
Het spel der tronen is zonder meer een uitstekend bordspel. De strategische speler zal het zeker kunnen waarderen. De nadruk ligt heel nadrukkelijk op het inschatten, anticiperen en manipuleren van de tegenstanders. Ook de liefhebber van bordspellen die de boeken niet kent, zal dit spel zeker kunnen waarderen. Het nadeel is echter dat je minimaal 3 spelers moet hebben, om het te kunnen spelen. Daarnaast kan een spel vrij lang duren. Een hele avond ben je minimaal nodig en dan moet je al vroeg beginnen. Tenslotte zijn de spelregels vrij complex. Dat maakt het lastig om ze aan nieuwe spelers uit te leggen. En dat maakt het weer lastig om genoeg medespelers te vinden. Toch vind ik het spel meer dan de moeite waard. Het ademt de sfeer van Westeros, het is heel mooi vorm gegeven en de spelregels zijn goed doordacht.